دریاهای ایران

 

بسم الله الرحمن الرحیم

و کان عرشه علی الماء

و خلقنا من الماء کل شیء حیّ

بسم الله الموج و الدریا

 

 

یادبگیریم که بدانیم,بدانیم که معتقدشویم,معتقد شویم که عمل کنیم.(  توماس مایس)

 

 

 

 

 

 

سه گام اساسی در طرح درس

 

مشخصات تهیه کننده طرح درس:

نام و نام خانوادگی:فاطمه داودی زواره

نام شهر:اصفهان

نام مرکز آموزشی: نابینایان شهید احمد سامانی

مشخصات طرح درس:

موضوع تدریس:جغرافی مطالعات اجتماعی – فصل9-درس17 ویژگی های دریاهای ایران

 مقطع تدریس:ابتدایی

پایه تدریس: ششم

گروه استثنایی:آسیب دیده بینایی

تعداد دانش آموزان:10 نفر(کم بینا و نابینا)

مدت زمان اجرا:30 دقیقه        تاریخ اجرا:   /    / 94

 

 

 

 

 

گام اول:

فعالیت های قبل از تدریس

تعیین اهداف:

الف) هدف کلی درس

1 – آشنا شدن دانش آموزان بامفاهیم و ویژگی های دریا,دریاچه و اقیانوس

2-علاقمندی دانش آموزان به ویژگیها و خصوصیات دریاها دریاچه و اقیانوس 3-آگاهی فراگیران از نعمت های خداوند,ویزگی های موجود در هر نعمت و تکریم از آن

رئوس مطالب:

1-آشنایی با مفهوم دریا

2- آشنایی با مفهوم دریاچه

3- آشنایی با اقیانوس

4- آشنایی با مفهوم خلیج و خور

5-آشنایی با مفهوم تنگه

ب) هدف های جزئی درس

1 – دانش آموزان باید مفهوم دریا رابدانند.

2 – دانش آموزان  باید دریاچه رابشناسند.

3 – دانش آموزان باید تعریف خلیج را بدانند .

4 – دانش آموزان باید خور را بشناسند .

5 – دانش آموزان باید تعریف اقیانوس بدانند.

6 – دانش آموزان باید تنگه هرمز رابشناسند.

7 – دانش آموزان باید به وجود رودهایی که به دریاهای جنوب می ریزند ,پی ببرند.

8 - دانش آموزان باید به وجود جزایر در خلیج فارس پی ببرند.

9 – دانش آموزان باید بزرگترین جزیره خلیج فارس رابشناسند.

 

ج) اهداف رفتاری و آموزشی

از دانش آموزان انتظار می رود پس از گذراندن این درس (مطالعه,بحث,آزمایش) بتوانند:

1- دریاهای ایران را نام ببرند. (دانش-حیطه شناختی) 

2-  خصوصیات و ویژگی های دریاهای ایران را بیان کنند. (دانش-حیطه شناختی) 

3-  مفهوم دریا ,دریاچه و اقیانوس راتوضیح دهند. (درک و فهم-حیطه شناختی) 

4-  دریاهای ایران را روی نقشه نشان دهند. (کاربرد-حیطه شناختی) 

5-ویژگی های مهم دریاهای ایران را به صورت گروهی با یکدیگر مقایسه کنند.(تجزیه و تحلیل -حیطه شناختی)

6-   با توجه به تعاریف و  تصاویر دریاو دریاچه رااز یکدیگرجدا کنند.(تجزیه و تحلیل-حیطه شناختی)

7-   در گروه دریای شمال را باجنوب مقایسه کرده وجه اشتراکشان رابیان کنند.(ترکیب -حیطه شناختی) 

8-   به مقایسه ی ویژگی دریای خزر,خلیج فارس و دریای عمان بپردازند.(ارزشیابی -حیطه شناختی) 

 اهداف مهارتی(حیطه روانی-حرکتی) :

1-  محل دریاها را بر روی نقشه ایران توسط رایانه یا کره جغرافیایی نمایش دهند.(اجرای مستقل)

2-  هرکدام از گروه ها ویژگی های سه دریا را مطالعه و گزارش دهند.(هماهنگی)

3-  گروه ها ویژگی های سه دریا را خلاصه و اجرا کنند.(عادی شدن)

4-  شباهت و ارتباط میان دریای خزر,خلیج فارس و دریای عمان را به درستی اعلام کنند.(عادی شدن)

اهداف عاطفی( نگرشی) :

1-  گروه ها به دریافت اطلاعات لازم در زمینه دریاها ی ایران حساس شوند.(دریافت)

2-  به مفهوم دریا و دریاچه و اطلاعات مربوط به آنبا دقت گوش دهند.(دریافت)

3-  به صورت گروهی ویژگی های دریاهای ایران را مقایسه کرده و در کلاس گزارش دهند.(واکنش)

3-به پیشنهاد معلم دربارهی ویژگی های دریاهای ایران مطالعه کنند.(ارزش گذاری)

4-درقالب فعالیت گروهی هریک از دریاها(خزر,عمان,خلیج فارس) را با هم مقایسه کنند.(سازمان بندی)

5-به افرادی که در رابطه با ویژگی های دریا حساسیتی ندارند آگاهی لازم را بدهند.(تبلور ارزشها)

6-با استفاده از معرفت دینی پایه های اعتقادی عملی خود را در ارتباط با نعمت های خداوندی تقویت کنند.(تبلور ارزش ها در شخصیت)

 چ ) ارزشیابی تشخیصی

نتایجی که از این ارزشیابی حاصل می شود در واقع نقطه شروع آموزش را مشخص می کند.:

الف-درست یا نادرست بودن عبارت های زیر را مشخص کنید.

1-    دریای عمان در جنوب ایران واقع شده است؟

2-    دریا و دریاچه هیچ فرقی با هم ندارند؟

ب-گزینه درست را مشخص کنید.

3-ایران از کدام جهت جغرافیایی به دریا دسترسی دارد؟

الف-شمال ب- جنوب ج- شرق د- الف و ب

4-ایران از طریق خلیج فارس با کدام یک از کشورهای زیر همسایه است؟

الف- عربستان  ب- ارمنستان ج- روسیه د- ترکمنستان

ج- در جای خالی کلمه مناسب بنویسید.

5- در نقشه های خارجی دریای خزر.....نامیده می شود.

6- به ابراهه ای که دو دریا را به هم وصل می کند.... می گویند.

7- از طریق دریاها چه شغل هایی ایجاد می شود؟

8- دریاها چه فایده هایی برای انسان ها دارند؟

 ح ) تعیین رفتار ورودی:

دانش آموزان سال ششم دبستان:

1-تاکنون دریارا دیده اندولی اهمیت و ویژگی دریاهارا نمی دانند.

2-نقشه ایران را دیده اند ولی اهمیت دریاها را نمی شناسند

ر) چگونگی تعیین محتوا:

محتوا بادرنظرگرفتن سن  فراگیران و با توجه به کتاب درسی همچنین دایره المعارف کودکان انتخاب شده است.

ز)روش های انتخابی تدریس

توضیحی ,پرسش و پاسخ همراه بابحث و فعالیت ,بخشی از روش تدریس اعضای تیم و کارایی تیم ,حل مسئله,اکتشافی و آموزش برنامه ای

ژ)پیش بینی نوع سازماندهی گروهی:

تعامل بین دانش آموز-دانش آموز

تعامل بین دانش آموز-معلم

ط)نحوه ي استقرار دانش آموزان در كلاس:

دانش آموزان در گروه هاي سه نفري در سه ردیف یا(چینش میزها به صورت نعلی)دركلاس ودرصورت نیازمسلط به تخته ي كلاس(بورد هوشمند) نشسته اند .

ی )وسایل مورد نیاز) رسانه های آموزشی(

 کتاب درسی,ضبط صوت(پخش صدای دریا) ,نقشه ایران,چک لیست , نقشه ذهنی دریای خزر,خلیج فارس ,رایانه و بورد هوشمند

 

و)ارزشیابی تکوینی یا ضمنی (مرحله ای,فرایند مدار-فراخوان عملکرد):

1-  گودال های پر از اب که به اقیانوس راه دارد........است.

2-  اقیانوس ها پهنه های ................؟

3-  دریای خزر در واقع یک .......است.

4-   چرا دریای خزر یک دریاچه است؟

5-   نام های دریای خزر در طول تاریخ چه بوده است ؟

6-  دریای خزر ایران را به کدام کشورها مربوط می کند؟

7-   پیشروی اب دریاها در خشکی .....نام دارد؟

8-   خلیج فارس پیشروی اب دریای......و.... است ؟

9-   شوری اب دریای خزر از....و....کمترو شوری اب خلیج فارس از.....بیشتر است؟

10-  دریای عمان به ..... راه دارد؟

11- به ابراهه ای که دو دریا را به هم وصل می کند.... می گویند.

12-نام تنگه ای که خلیج فارس را به دریای عمان وصل می کند چیست؟

13-بزرگترین جزیره در خلیج فارس کدام است؟

14-ایران از طریق خلیج فارس با کدام کشورها همسایه است؟

15-چند رود که به دریای جنوب می ریزند را نام ببرید.

 

 

 

گام دوم:

فعالیت های ضمن تدریس

الف) مهارت برقراری ارتباط و تمرکز بخشی:

«و هو الذی مَرَجَ البحرینِ هذا عَذبٌ فُراتٌ و هذا مِلحً اُجاجً وَ جَعَلَ بَینَهما بَرزَخا و حِجراً مَهجوراً»

و اوست کسی که دو دریا را موج زنان به سوی هم روان کرد این یکی شیرین و آن یکی شور و تلخ است ومیان آن دو حریمی استوار قرار داد( سوره مبارکه فرقان آیه 53)

معلم : بچه ها سلام حالتان خوب است؟ . بچه ها: بله

بچه ها اینطور که می بینم همه حاضر هستید و کسی غائب نیست خوب الحمدالله که همگی سالم و خوب و سرحال هستید .

معلم : بچه ها حالا چه درسی داریم؟ : بچه ها : جغرافیا

معلم :درس جلسه قبل راخوب یاد گرفته اید که ازشما چند سوال بپرسم .؟بچه ها :بله

سوالات آزمون ورودی(پرسش از درس قبل مرتبط به درس جدید) پرسیده می شود.

ب )تهیه آزمون ورودی:                                                  زمان لازم(2دقیقه)

الف-درست یا نادرست بودن عبارت های زیر را مشخص کنید.

1-دریای عمان در جنوب ایران واقع شده است؟

2-دریا و دریاچه هیچ فرقی با هم ندارند؟

ب-گزینه درست را مشخص کنید.

3-ایران از کدام جهت جغرافیایی به دریا دسترسی دارد؟

الف-شمال ب- جنوب ج- شرق د- الف و ب

4-ایران از طریق خلیج فارس با کدام یک از کشورهای زیر همسایه است؟

الف- عربستان  ب- ارمنستان ج- روسیه د- ترکمنستان

ج- در جای خالی کلمه مناسب بنویسید.

5- در نقشه های خارجی دریای خزر.....نامیده می شود.

6- به ابراهه ای که دو دریا را به هم وصل می کند.... می گویند.

7- از طریق دریاها چه شغل هایی ایجاد می شود؟

8- دریاها چه فایده هایی برای انسان ها دارند؟

شیوه ارزشیابی توصیفی:

گوش کردن به سوالات-تفکرفردی-پاسخ دهی به سوالات-نقد نظریات-ارائه پیشنهاد

ت)مهارت ارائه درس جدید:

تشویق دانش آموزان:

 ابتدا با کلمات تشویق امیز و در ادامه درس قرار دادن ماهی در دریاو دریافت جایزه با تعداد ماهیها

 گروه بندی                                                                                 زمان لازم(1 دقیقه)

هر کدام از دانش آموزان از کیسه گروه بندی یک مهره را برمی دارد مهره های هم رنگ (هم شکل) دریک گروه کنار هم می نشینندوبا مشورت و راهنمایی آموزگار برای گروه خود اسم خزر,عمان خلیج فارس را انتخاب می کنند.

(چینش میزها به صورت گروه های 3 نفره ردیفی یا نعلی وقتی بچه ها روی میزهای خود نشستند)

 

 

 

 

آمادگی(جلب توجه-ایجادانگیزه و ....)                                   زمان لازم( 1 دقیقه)

ایجاد انگیزه1-پخش صدای دریا. 2-نقشه دریاهای ایران

به دانش آموزان که با یکدیگر به یک سفر خیالی خواهیم رفت و پس از شنیدن صدای دریا و سرودملی از انها می پرسیم فکر می کنید کجا هستید و چه احساسی دارید؟با شنیدن پاسخ گروهها نام درس و نقشه ایران را نمایش می دهیم. 

ارائه درس جدید:                                                                   زمان لازم(20دقیقه)

رسانه	روش تدریس	فعالیت های دانش آموزان	فعالیت های معلم
			فعالیت 1 در ارائه درس جدید
برگه ازمون	الگوی تدریس پیش سازمان دهنده نمایشی       پرسش و پاسخ-توضیحی	شرکت در آزمون ورودی- بررسی عملکرد خود ایجاد انگیزه برای یافتن پاسخ سوالات	سوالات آزمون ورودی را به دانش آموزان می دهیم و از انها می خواهیم تا در فرصت داده شده به سوالات پاسخ دهند .سپس انها را راهنمایی می کنیم تا کار خود را ارزشیابی کنند.در ارتباط با عدم پاسخگویی به تعدادی ازسوالات می گوییم چون مربوط به درس جدید است نتوانسته اید به طور کامل به ان پاسخ دهید و درپایان درس خواهید توانست پاسخ کامل به سوالات بدهید. برای شروع درس جدید از دانش اموزان می پرسیم چه کسی از نزدیک دریا را دیده است؟ از دریاها چه استفاده هایی می کنیم ؟دریاها در کجای ایران واقع شده اند.ایا دوست دارید اطلاعات بیشتری درباره ی دریاهای ایران داشته باشید امروز می خواهیم با همکاری هم دربارهی دریاهای ایران چیزهای بیشتری یاد بگیریم.
			فعالیت2
نقشه برجسته یا پازل         کره جغرافیایی	ساخت گرایی اعضای تیم(گروه         پرسش و پاسخ	مشخص کردن دریاها روی نقشه           مشخص کردن اقیانوسها و دریاها , خواندن از روی کتاب	نفشه ایران یاپازل نقشه را به گروه ها می دهیم و از انها می خواهیم جای دریاها را مشخص کنند .در ادامه توضیح می دهیم دریای خزر در شمالو خلیج فارس و دریای عمان درجنوب ایران واقع شده اند و اگر صورت شما دریای خزرباشدودست راست سمت شرق و دست چپ سمت غرب آن گاه پای راست شما دریای عمان و پای چپتان خلیج فارس است. .با آوردن کره جغرافیایی و مشخص کردن دریاها و اقیانوس ها دریا و اقیانوس را تعریف می کنیم.
			فعالیت3
نقشه همسایه های دریای خزر	توضیحی همراه با پرسش و پاسخ	خواندن از روی کتاب,نمایشی,پاسخ به سوالات	نقشه کشورها ی کناره ی دریای خزر را دراختیار گروهها قرار می دهیم و از گروهها می خواهیم که با توجه به تعریف دریا بگویند چرابه دریاچه ی خزر دریا می گویند. همچنین درباره رودهایی که به دریای خزر می ریزند و کشورهای همسایه ایران از طریق دریای خزر می پرسیم.
			فعالیت4
نقشه سوالات مربوط به خلیج فارس و دریای عمان	قسمتی از روش تدریس کارایی تیم	بررسی نقشه با توجه به راهنما خواندن از روی درس پاسخ به سوالات	نقشه قسمت جنوب ایران را دراختیار گروهها قرار می دهیم توجه گروهها را به رودها ,جزایرو.. جلب می کنیم در ادامه به انها فرصت مطالعه از روی کتاب را می دهیم .سپس از گروهها می خواهیم به صورت فردی و گروهی به سوالات مطرح شده پاسخ دهند. پاسخ های گروهها را برسی و تکمیل می کنیم.
			فعالیت فراخوان عملکرد(ارزشیابی مرحله ای)
		شرکت در ارزشیابی حین تدریس پاسخ به سوالات همراه با تفکر و سوال	-  گودال های پر از اب که به اقیانوس راه دارد........است. 2-  اقیانوس ها پهنه های ................؟ 3-  دریای خزر در واقع یک .......است. 4-   چرا دریای خزر یک دریاچه است؟ 5-   نام های دریای خزر در طول تاریخ چه بوده است ؟ 6-  دریای خزر ایران را به کدام کشورها مربوط می کند؟ 7-   پیشروی اب دریاها در خشکی .....نام دارد؟ 8-   خلیج فارس پیشروی اب دریای......و.... است ؟ 9-   شوری اب دریای خزر از....و....کمترو شوری اب خلیج فارس از.....بیشتر است؟ 10-  دریای عمان به ..... راه دارد؟ 11- به ابراهه ای که دو دریا را به هم وصل می کند.... می گویند. 12-نام تنگه ای که خلیج فارس را به دریای عمان وصل می کند چیست؟ 13-بزرگترین جزیره در خلیج فارس کدام است؟ 14-ایران از طریق خلیج فارس با کدام کشورها همسایه است؟ 15-چند رود که به دریای جنوب می ریزند را نام ببرید
		زمان لازم(2دقیقه)	سنجش عملکرد(ارزشیابی پایانی ,نتیجه مدار یا تراکمی-مجموعه ای)
سوالات ارزشیابی		شرکت در ارزشیابی	الف- درست یا نادرست بودن عبارت های زیر را مشخص کنید. 1-دریای عمان به اقیانوس هند راه دارد؟ 2-دریاها گودال های بزرگی هستندکه به دریا راه ندارند؟ ب- گزینه درست را مشخص کنید. 3- خلیج فارس از پیشروی آب کدام دریاها به وجود آمده است؟ الف- دریای عمان  ب- دریای سرخ  ج-دریای خزر  د- همه موارد 4-کدام یک از رودهای زیر به دریای جنوب می ریزد؟ الف-هراز  ب- چالوس  ج- سرباز  د- ارس ج-درجاهای خالی کلمه مناسب بنویسید. 5-خلیج فارس از طریق آبراهه ای به نام.... به دریای عمان می ریزد. 6-بزرگترین جزیره ایران در خلیج فارس.... نام دارد. 7-اقیانوس را تعریف کنید؟ 8- دریا و اقیانوس چه فرقی با هم دارند؟
		زمان لازم(2دقیقه)	دست یابی به یاد آوری و انتقال (جمع بندی و خلاصه کردن-تمرین و تکلیف کلاسی)
نقشه ذهنی	توضیحی نمایشی	برای جمع بندی از دانش آموزان کمک می گیریم. گروهها با اشتیاق یادگیری خود را تثبیت می کنند.	معلم :خوب آفرین بچه ها در این جلسه با ویژگی های دریاهای ایران آشنا شدیم.(با ارائه نقشه ذهنی دریای خزر,خلیج فارس و عمان)

 

 

گام سوم:

فعالیت های تکمیلی خارج ازکلاس(ارایه عکس,پوستر,واحدکار,پژوهش و.) زمان لازم(1قیقه)

نوع تکلیف1- بسطی امتدادی است زیرا دانش آموزان دو هفته فرصت جمع اوری اطلاعات را دارند.

2-نوع تکلیف پروژه است بیش از یک ماه فرصت داده می شود.

1-به هر کدام از دانش آموزان یک برگه که در مورد جمع آوری اطلاعات از دریاهای ایران داده می شود. دانش آموزان در گروه تقسیم کار نموده و اطلاعات را با توجه به نوع علاقه خود از اینترنت( سایت جغرافیا) ,سوال از دیگران, استفاده از کتاب الکترونیک و ...جمع اوری می کنند .

2- دانش آموزان علاقمندمی توانند در رابطه با آیه53 سوره فرقان تحقیق کنند.

3- هرکدام از دانش آموزان با مطالعه مطالب کتاب 10 سوال یادداشت کند و در جلسه بعد از اعضای گروه بخواهند به سوالات پاسخ دهند و در انتها به انها امتیاز دهند.

*بازخورد گروهها به صورت کلی اعلام شده و جوایز گروهها بر اساس سطح فعالیتشان اهدا می شود.

*پایان جلسه با دعای اختتام و تشکر از خدا به خاطر نعمت هایی که به ما داده است.

خدایامن اگر بد کنم تو را بنده های خوب فراوان است .اما اگر تو مدارا نکنی مرا خدای دیگر کجاست؟؟ والسلام علیکم ورحمه الله  وبرکاته 

 

 

 

 

توجه به نیازهای دانش اموزان خاص

نقشه ذهنی دریاها و پاورپینت درس را در اختیار دانش آموزان خاص قرار می دهیم و از انها می خواهیم با توجه به نقشه های ذهنی درس را خلاصه نویسی یا طرح سوال با جواب را انجام دهند .

 

 

 

 

 

پیش بینی استفاده از تکنیک های اصلاح رفتار:

تقویت افتراقی رفتار مقابل,زمانی که رفتار نامناسب از خود نشان نمی دهد او را تشویق می کنیم .مثلا اگر به دیگران مشت می زند زمانی که مشت نمی زند فقط آن رفتار را تقویت می کنیم.(شیوه های تغییر رفتار,ترجمه علی فتحی آشتیانی و هادی عظیمی آشتیانی,ص121.)

منبع طراحی تدریس:روش ها و فنون تدریس,امان اله صفوی,نشر معاصر,1385.

اصول طراحی آموزشی,رابرت گانیه,بریگز,ویگر,ترجمه خدیجه علی آبادی.

 

 

 گام اول: تحلیل ویژگی های یادگیرندگان

نخستین گام در طراحی آموزشی بر اساس الگوی اشور، شناسایی ویژگی های یادگیرندگان است. در گام نخست، باید یادگیرندگان شناخته شوند و این کار از طریق تحلیل توانایی آنان میسر می شود. دلیل وجود این مرحله آن است که آموزش مؤثر، مستلزم ایجاد هماهنگی بین ویژگی های مخاطب و محتوای آموزشی است. هر چند شناسایی تمامی ویژگی های روان شناختی و آموزشی یادگیرندگان بسیار دشوار است. با این حال می توان عمده ترین ویژگی های عمومی مخاطبان و شایستگی های خاص ورودی آن ها را شناسایی کرد. خصوصیات کلی یا عمومی، مواردی از قبیل جنسیت، سن، پایه ی تحصیلی، ویژگی های فرهنگی، وضعیت اقتصادی – اجتماعی و نظایر آن را شامل می شود. این ویژگی ها به محتوای آموزشی مربوط نمی شوند. آگاهی از خصوصیات کلی یادگیرنده به طراح کمک می کند، درباره ی سطح آموزش و محتوای آموزشی به تصمیم گیری بپردازد. ویژگی های ورودی خاص نیز به مواردی چون دانش و مهارت های پیش نیاز برای یادگیری مطلب جدید، نگرش مخاطبان درباره ی موضوع آموزشی، و میزان آشنایی آنان با درس جدید وابسته است. گاهی ممکن است مخاطبان برخی از شایستگی های مورد نظر آموزشی را که قرار است کسب کنند، از قبل داشته باشند. در این صورت، باید آموزش از گام مناسب آغاز شود. سبک های یادگیری نیز از دیگر ویژگی هایی هستند که در این مرحله بررسی و تحلیل می شوند. معلمانی که با دانش آموزان آشنا هستند و از ویژگی های عمومی آنان آگاهی دارند، لازم نیست کوشش چندانی صرف تحلیل یادگیرنده گان کنند. در صورتی که معلم از مخاطبان خود شناختی ندارد، می تواند با ترتیب دادن جلسه ی معارفه و هم چنین از سوابق موجود در پرونده ی دانش آموزان، اطلاعات مناسبی را به دست آورد. برای آگاهی از ویژگی های خاص دانش آموزان نیز می توان از آزمون رفتار ورودی، پیش آزمون و سیاهه ی سبک های یادگیری استفاده کرد.

                   

 گام دوم: بیان هدف های آموزشی

گام دوم در طراحی آموزشی، بیان هدف ها در قالب عباراتی خاص و مشخص است. هدف های عینی را می توان از سر فصل دوره ی آموزشی و یا راهنمای برنامه ی درسی استخراج کرد. هدف ها باید در قالب آن چه یادگیرنده قادر به انجام آن است (رفتار مخاطب)، و به عنوان بازده آموزش بیان شود. شرایطی که دانش آموز به انجام یک عمل می پردازد یا شایستگی خود را نشان می دهد نیز باید ذکر شود. بر اساس الگوی اشور، هدف آموزشی خوب، مؤلفه یا ویژگی های اساسی زیر را داراست:

الف) مخاطب: هدف آموزشی بر یادگیرنده تأکید دارد. به عبارت دیگر، هدف آموزشی ناظر بر فعالیت یادگیرنده است، نه آن چه که معلم باید انجام دهد (برای مثال: از دانش آموز انتظار می رود بتواند...)

ب) رفتار: برای نوشتن هدف آموزشی، باید از فعل هایی استفاده شود که نشان دهنده ی توانایی فرد و به راحتی قابل درک است (برای مثال: توضیح دادن، رسم کردن و طبقه بندی کردن)

ج) شرایط: در هدف آموزشی، شرایطی که عملکرد یادگیرنده را شکل می دهد، بیان می شود (برای مثال: در یک مقاله ی 300 کلمه ای ...)

د) معیار: در هدف آموزشی، ملاک قضاوت درباره ی عملکرد یادگیرنده ذکر شود (برای مثال: ذکر چهار فایده ی مسواک زدن از میان پنج مورد ذکر شده در کتاب).

 

گام سوم: انتخاب روش ها، رسانه ها و مواد آموزشی

در این قسمت، پس از آن که عمل تحلیل مخاطبان و بیان هدف های آموزشی انجام شد، به نظر می رسد گام شروع آموزش (دانش، مهارت و نگرش فعلی مخاطب) و هم چنین گام پایانی آموزش (هدف های آموزشی) مشخص شده است. در این مرحله، بین این دو نقطه پیوندی برقرار می شود. برای انجام این کار می توان فعالیت های متعددی را انجام داد:

الف) انتخاب مواد آموزشی در دسترس: در صورتی که مواد آموزشی مناسبی وجود دارد، می توان از آن ها برای دست یابی به اهداف آموزشی استفاده کرد.

ب) اصلاح مواد آموزشی موجود: در برخی موارد، مواد آموزشی موجود با انجام پاره ای اصلاحات و تغییرات قابل استفاده می شود.

ج) طراحی مواد آموزشی جدید: ممکن است آموزش موضوع جدید مستلزم طراحی مواد آموزشی باشد.

 

در این مرحله، علاوه بر رسانه ها و مواد آموزشی، روش های آموزشی نیز انتخاب می شوند. روش های آموزشی متعددی وجود دارند که هر کدام برای موقعیت خاصی کاربرد دارند. برخی از روش های آموزشی عبارت اند از:

• روش اکتشافی

• روش ایفای نقش

• روش نمایش فعالیت

• روش بحث

• روش پرسش و پاسخ

 

گام چهارم: به کارگیری رسانه ها و مواد آموزشی

پس از آن که مواد آموزشی انتخاب، اصلاح یا طراحی شد، برای بهره گیری از آن ها باید طرحی اندیشیده شود. نخست مواد آموزشی و فعالیت هایی را که در نظر دارید، بازبینی کنید. سپس دانش آموزان را آماده کنید و تجهیزات و امکانات مورد نیاز را فراهم آورید. آن گاه مواد آموزشی را در اختیار مخاطبان قرار دهید. مهم ترین فعالیت های این مرحله عبارت اند از:

الف) بررسی مواد آموزشی: به منظور اطمینان از صحت عملکرد و بالا بودن کیفیت مواد آموزشی، آن ها را قبل از استفاده مورد بررسی قرار دهید. اطمینان حاصل کنید همه ی وسایلی که قصد دارید در تدریس خود به کار گیرید، درست کار می کنند. به ویژه در مورد وسایل برقی و الکترونیکی نباید پنداشت که همه ی آن ها خوب کار می کنند. برای پیشگیری از بروز مشکلات احتمالی، قبل از شروع کلاس درس باید همه ی وسایل مورد نیاز را کنترل کرد.

ب) تمرین نحوه ی تدریس و آموزش: پیش از آن که تدریس را آغاز کنید، با روش هایی چون استفاده از آینه، مشاهده توسط همکاران، و یا ضبط ویدیویی، روش تدریس خود را بررسی کنید

ج) آماده سازی محیط آموزشی: محیطی را که قرار است در آن جا آموزش بدهید، اعم از کلاس، آزمایشگاه و یا کارگاه، از نظر نور، دما و خصوصیات دیگر بررسی کنید.

د) آماده سازی مخاطبان: پژوهش ها خاطر نشان می کند، آن چه یادگیرندگان می آموزند، به نحوه ی آماده سازی آنان بستگی دارد. به بیانی ساده، دانش آموزان برای یادگیری درس جدید، باید کاملاً گرم شوند. ارائه ی تصویری کلی از درس جدید و ایجاد انگیزه در آنان با استفاده از یک مسئله، می تواند آنان را برای یادگیری آماده سازد.

ه) ارائه ی مواد آموزشی: بهره گیری از هر رسانه، روش خاص خود را می طلبد. معلمان با تجربه می کوشند برای ارائه ی مواد آموزشی، روش های آموزشی مناسبی بر گزینند.

 

گام پنجم: مشارکت یادگیرندگان

یادگیری مؤثر هنگامی صورت می گیرد که دانش آموزان برای رسیدن به هدف های آموزشی تمرین های کافی و مناسب انجام دهند. این کار سبب می شود خطاها و اشتباهات دانش آموزان تصحیح شود. دقت داشته باشید که در آغاز تمرین نباید هیچ نوع ارزش یابی یا امتحانی از یادگیرنده به عمل بیاید. مشارکت یادگیرندگان در کلاس درس، برای آنان بازخوردهایی فراهم می آورد که بتوانند صحت پاسخ های خود و میزان یادگیری خود را درک کنند. اگر بتوان دانش آموزان را در ارائه ی مواد آموزشی مشارکت داد، جو یادگیری فعال تر می شود. بر اساس نظریه های جدید آموزشی، یادگیرنده به صورت فعالانه به ساخت دانش می پردازد. این امر مستلزم شرکت آنان در فرایند تدریس است. افزون بر این، چنان چه دانش آموزان در فرایند آموزش درگیر شوند، مطلب آموزشی را بهتر یاد می گیرند. امروزه منفعل بودن دانش آموزان در کلاس درس، یکی از نگرانی های معلمان است. با پرسش سؤالات مناسب، بحث گروهی، کار گروهی و با سایر فعالیت هایی که مستلزم کار و فعالیت دانش آموزان است، می توان آنان را از شنونده ی صرف بودن خارج کرد. به نظر می رسد، امروزه سخن رانی در کل یک جلسه ی درس، نه تنها دانش آموزان را خسته می کند، بلکه به معلم نیز احساس ناخوشایندی می دهد.

 

گام ششم: ارزش یابی و بازنگری آموزشی

بعد از آن که موضوعات مورد نظر تدریس شد، ارزش یابی اثربخشی تدریس صورت می گیرد. برای آن که بتوان سیمای کاملی از آموزش به دست آورد، ارزش یابی از کل فرایند آموزش ضروری است. از این رو، نه تنها میزان تحقق هدف های آموزشی توسط دانش آموزان ارزش یابی می شود، بلکه میزان کارایی رسانه های آموزشی، تناسب روش های آموزشی و... نیز باید ارزش یابی شود. اقدامات زیر در این مرحله صورت می گیرند:

 

الف) ارزش یابی عملکرد یادگیرندگان: به منظور آگاهی از میزان دست یابی دانش آموزان به هدف های آموزشی، میزان پیشرفت آنان از بعد شناختی، مهارتی و نگرشی اندازه گیری می شود. بدین منظور می توان، از امتحان کتبی، چک لیست، آزمون عملکردی، مقیاس نگرش، چک لیست رتبه بندی محصول و نظایر آن استفاده کرد.

ب) ارزش یابی رسانه ها و روش ها: همواره کاربرد رسانه در آموزش با صرف هزینه همراه است. روش های متنوع نیز زمانی مفید است که به تحقق هدف های آموزشی منجر شود. ارزش یابی از میزان مطلوبیت رسانه ها و روش ها، امکان شناخت کارایی و اثربخشی آن ها را فراهم می سازد.

ج) ارزش یابی فرایند آموزشی: به هنگام تدریس ممکن است مشکلاتی پدید آید. شناخت این مشکلات امکان رفع آن ها در آموزش های بعدی را فراهم می آورد.

د) بازبینی و اصلاح: پس از شناخت مشکلات موجود و هم چنین کسب ایده های جدید، می توان مواد، رسانه ها، روش ها و به طور کلی آموزش را بازبینی و در صورت لزوم اصلاح کرد.

مرحله	سؤال ها
تحلیل یادگیرنده	• آیا دانش آموزان پیش نیازهای این درس را دارند؟ • کدام یک از شاگردان برای اولین بار با موضوع آموزشی جدید رو به رو می شوند؟ • آیا دانش آموزانی در کلاس وجود دارند که ناتوانی یادگیری خاصی داشته باشند؟ • نگرش دانش آموزان نسبت به درس جدید چیست؟
بیان هدف های آموزشی	• میزان تحقق هدف های آموزشی توسط دانش آموزان چگونه اندازه گیری می شود؟ • آیا استانداردهای قابل قبولی برای دست یابی به هدف های آموزشی وجود دارد؟
انتخاب رسانه، مواد و روش	• چه رسانه ای برای آموزش درس جدید مؤثر است؟ • آیا برای تدریس تنها می توان از کتاب درسی استفاده کرد؟ • با توجه به هدف های آموزشی، ویژگی های رسانه ی آموزشی مطلوب کدام است؟ • آیا رسانه ی مورد نظر در حال حاضر در دست رس قرار دارد؟ • آیا برای آموزش درس جدید، باید بیش از یک رسانه یا ماده ی آموزشی به کار گرفته شود؟ • در صورت نیاز به تهیه ی مواد آموزشی، آیا من به عنوان یک معلم، امکانات، توانایی و زمان تولید مواد مورد نیاز را دارم؟ • برای تدریس موضوع جدید چه روش یا روش هایی مناسب است؟
به کارگیری رسانه ها	• آیا من آمادگی استفاده از رسانه ها و مواد آموزشی را دارم؟ • آیا همه ی آن ها به درستی کار می کنند؟ • آیا برای استفاده از رسانه ها و مواد آموزشی، به شرایط خاصی در کلاس نیاز دارم؟
مشارکت یادگیرنده	• دانش آموزان چگونه می توانند در فرایند آموزش مشارکت کنند؟ • آیا آن ها مهارت های مورد نیاز برای مشارکت در کلاس درس بر اساس روش تدریس مورد نظر را دارند؟
ارزش یابی و بازنگری	• آیا دانش آموزان توانستند مطالب جدید را خوب یاد بگیرند؟ •آیا روش آموزشی مورد نظر به درستی انجام شد؟

 

جمع بندی و نتیجه گیری

الگوی اشور نوعی راهنمای عملی برای طراحی و اجرای آموزش است که می توان آن را برای تدریس موضوعات عمومی و تخصصی به کار گرفت. این الگو توسط هینیچ و همکاران وی ارائه شده است. طراحان الگوی اشور معتقدند، با استفاده از الگوی مذکور می توان از اثربخشی آموزش اطمینان حاصل کرد.

 

منبع:مجله رشد تکنولوژی آموزشی،نویسنده:سید عباس رضوی. سایت تبیان

 

 گام اول:تحليل ويژگيهاي يادگيرنده 

در كلاس من 2دانش آموز دخترو8 پسر حضور دارند كه در پايه ششم درس مي خوانند .

سطح رشد شناختي:تفكر عيني     

موضوع تدريس  ویژگی های دریاهای ایران مي باشد .

با بررسي كتاب پنجم بچه ها به طورمختصر با نقشه ايران آشنا شدند . اما در رابطه با موضوع  درسي به طور ملموس وجود نداشت . دانش آموزان 11-12ساله هستند و طبق نظريه رشد پياژه درمرحله محسوسات عيني هستند در اين مرحله دانش آموزان بايد مفاهيم رابه صورت ملموس وقابل مشاهده ببينند. اگردرس بااستفاده ازرسانه هاي آموزشي تدريس نشود بيشتر فراگيران درس را ياد نمي گيرند .

نحوه ي استقرار دانش آموزان دركلاس به صورت سه رديف سه تایی میز و صندلی است .که دانش آموزان روی ان  نشسته اند و نسبت به آموختن درس جغرافيا علاقمند هستند .

گام دوم:تعييين هدف هاي آموزشي

 هدف كلي: آشنا شدن دانش آموزان با ویژگی های دریاهای ایران

هدف هاي عيني :

1-    از دانش آموزان نیمه بینا  انتظارمي رود بتوانند در نقشه سفيد طراحي شده دریای خزر و خلیج فارس و دریای عمان رابكشند.

2-    دریای خزرو دریای عمان رامشخص كنند.

3-    کشورهای همسایه دریای خزر و خلیج فارس را مشخص كنند.

گام سوم:انتخاب رسانه ها

مواد وروش ها ازرسانه ي نقشه ي جغرافيا كتاب به عنوان رسانه آموزشي- نقشه ذهنی استفاده كرد اين درس بصورت پرسش و پاسخ قابل ارائه مي باشد .

گام چهارم: بكارگيري رسانه ها

قبل از شروع كلاس نقشه وکره جغرافیایی را به كلاس آورده پس از ورود دانش آموزان و حضور و غياب شروع مي شود از دانش آموزان خواسته مي شود نسبت به پرسشهاي مطرح شده دقت داشته سپس پاسخگو باشند . با توجه به نقشه از آنها سوال پرسيده مي شود و دانش آموزان پاسخگو هستند . دریای شمال , دریاهای جنوب و ویژگی های هر کدام بصورت سوال مطرح مي شود .

گام پنجم : مشاركت يادگيرندگان (27دقيقه)

از دانش آموزان خواسته مي شود كه درباره اهداف درس صحبت كنند مثلا فعالیت صفحه 91 را انجام بدهند و نام دریاها ی ایران و ویژگی های ان  را بنويسند سپس بصورت گروههاي 3نفره در مورد فعاليت انجام شده تبادل نظر كنند .(تمام فعالیت های قسمت ارایه درس)

گام ششم : ارزشيابي و تجديد نظر(3دقیقه) 

در ارزشيابي همه ابعاد تدريس مورد توجه قرارمي گيرد مثل روش تدريس ، هدفهاي آموزشي ، رسانه هاي آموزشي ، ميزان مشاركت فراگيران در يادگيري

سوالات مطرح شذه را پاسخ گو باشند

-دریای عمان به اقیانوس هند راه دارد؟

2-دریاها گودال های بزرگی هستندکه به دریا راه ندارند؟

ب- گزینه درست را مشخص کنید.

3- خلیج فارس از پیشروی آب کدام دریاها به وجود آمده است؟

الف- دریای عمان  ب- دریای سرخ  ج-دریای خزر  د- همه موارد

4-کدام یک از رودهای زیر به دریای جنوب می ریزد؟

الف-هراز  ب- چالوس  ج- سرباز  د- ارس

ج-درجاهای خالی کلمه مناسب بنویسید.

5-خلیج فارس از طریق آبراهه ای به نام.... به دریای عمان می ریزد.

6-بزرگترین جزیره ایران در خلیج فارس.... نام دارد.

7-اقیانوس را تعریف کنید؟

8- دریا و اقیانوس چه فرقی با هم دارند؟

 

مراحل طرح درس پژوهی همراه با نمونه

مقدمه

مطابق با چهارمین نگاشت سند برنامه درسی ملی در الگوی هدف گذاری، تفکر و تعقل نخستین و محوری ترین عنصر از عناصر پنجگانه اهداف کلی است که خود شامل محورهای: حکمت، عقل فطری و الهی، خلاقیت، اندیشه ورزی، پرسشگری و پژوهش محوری است. همچنین در این سند ملی فرض بر اینست که فرایند یاد دهی- یادگیری کوششی همیارانه است که تنها به کلاس درس و مدرسه محدود نمی شود و در مکانهای دیگر مانند آزمایشگاه، کارگاه، میاد ین ورزشی و ... صورت می گیرد. به منظور دستیابی به اهداف سند برنامه درسی ملی مطابق با راهبردهای یاد دهی- یادگیری استفاده از روشهای تدریس فعال و فرایند محور ضروری و اجتناب ناپذیر است. با توجه به سند تحول بنیادین آموزش و پرورش و تاکید مقام معظم رهبری بر اهتمام به تولید علم، ضروری است حرکت به سوی استفاده از روشهای آموزشی فعال و پژوهش محور با گام های بلند تری تعقیب شود. آموزش پژوهش محور یکی از روشهای فعال و فرایند محور تدریس است که مولفه های مهمی، همچون مشاهده، پرسش، تفکر، کاوشگری، آزمایش، و استدلال را شامل می شود تا فراگیران از همان ابتدای تحصیل به توانمندی تفسیر و قضاوت و نظریه پردازی مجهز شوند. این روش در سالهای اخیر مورد توجه قرار گرفته و می تواند به عنوان مکمل سایر روشهای تدریس نقش به سزایی در افزایش کیفیت فرایند یاد دهی یادگیری ایفا نماید.

ضرورت واهميت تدريس پژوهش محور

یکی از مشکلات جدی بخش آموزش کشور، آموزش نتیجه محور یا مبتنی بر حافظه است در این روش یادگیری مبتنی بر گفتن، شنیدن و حفظ کردن است. این رویکرد غیر فعال مهمترین مانع یادگیری و خلاقیت است. بنابر این لازم است روش مناسب جایگزین این نوع یادگیری گردد.

یادگیری فرآیندی درونی است نه چیزی که بر فراگیران تحمیل شود. دانش‌آموزان خود، ایده‌هایشان را با شواهدی که برآمده از فعالیت‌های فیزیکی و ذهنی‌شان است مقایسه می‌کنند و آن‌ها را (در صورت ناسازگاری با شواهد) تغییر می‌دهند یا گسترده‌تر و مستدل می‌کنند. تعامل یادگیرنده‌ها با یک‌دیگر و معلم که معمولا به شکل بلند فکر کردن و یا گفت‌وگوی استدلالی (چانه‌زنی) رخ می‌دهد نقش مهمی در تغییر ساختار ذهنی آن‌ها دارد. پس معلم باید چنین فرصت‌هایی را برای تبادل و بازتاب ایده‌ها و افکار در طراحی آموزش‌اش در نظر گرفته باشد.

 

 

تاريخچه تدريس پژوهش محور

ریشه های یادگیری بر اساس پژوهش را می توان در جنبش آموزش و پرورش پیشرو، به ویژه در آثار دیویی و شناخت گرایانی چون پیاژه پی جویی کرد. دیویی در سال 1944 اعلام کرد روشهایی که به دانش آموز شیوه عمل را می آموزند و در حین عمل کردن تفکر را می طلبند باعث یادگیری بهتر می شوند. همچنین "باروز" و همکاران در سال 1985 تحقیقاتی را در زمینه تاثیر تجربیات عملی در یادگیری انجام دادند بر اساس تحقیقات باروز، معلمانی که یادگیری بر اساس شیوه حل مسئله از طریق پژوهش را به کار می برند، سبب تقویت مهارت حل مسئله در مسائل زندگی دانش آموزان می گردند. از نظر پیاژه، اگر دانش آموزی براي رسیدن به حقیقتی سه روز وقت صرف كند تا آن را شخصا کشف كند بصرفه تر از آن است كه همان حقیقت را در يك ربع ساعت برایش توضیح دهیم

آموزش پژوهش محور یکی از مهیج ترین و اثر گذار ترین روشهای تدریس در حوزه یاد دهی- یادگیری در طول 40 سال اخیر بوده است اما اخیراٌ مورد توجه قرار گرفته است.

چيستي تدريس پژوهش محور

یادگیری پژوهش محور (Inquiry-based learning) یکی از الگوهای فعال و فرایند محور آموزش است که بر پایه سوالهای چالش برانگیز و موقعیتهای مبهم استوار است و به دانش آموز فرصت داده می شود تا طراحی و تصمیم گیری نموده و مسئله را حل نماید[1]. در این شیوه علاوه بر شنیدن، مولفه های مهمی همچون مشاهده، پرسش، تفکر، کاوشگری، آزمایش، و استدلال مورد توجه قرار می گیرد تا فراگیران از همان ابتدای تحصیل به توانمندی تفسیر و قضاوت و نظریه پردازی مجهز شوند در اين شيوه، موضوعات درسی از سوی معلم یا دانش آموز به صورت یک موقعیت مبهم یا مسأله مطرح مي گردند و کشف مفاهیم و راه حل های عملی برای مشکلات عینی، به صورت گروهی یا فردی به عهده دانش آموزان است[2]. در این شیوه به دانش آموز آزادی و فرصت تصمیم گیری داده می شود تا نحوه یادگیری را تمرین کند. در چنین رویکردی به جای نتیجه، تاکید بر فرآیند یادگیری است و فرآیند یادگیری شامل کسب مهارتهای عملکردی از قبیل مشاهده، جمع آوری اطلاعات، تفکر و استدلال است.

آموزش پژوهش محور صرفاٌ یک روش تدریس نیست بلکه استراتژی نوینی جهت آموزش روش یادگیری به دانش آموز است.  در آموزش پژوهش محور، معلم نیز همگام با دانش آموزان در جستجوی پاسخ است وسایل و امکانات را فراهم می نماید و گام به گام مراحل مختلف کاوشگری را تا رسیدن به نتایج و اهداف تعیین شده هدایت و کنترل می نماید. در این شیوه تاکید بر چگونگی حل مسئله است نه پاسخ مسئله.

هدف تدريس پژوهش محور

هدف اصلی این رویکرد این است که معلم بتواند ساختارهای ذهنی فعلی دانش‌آموزان را بشناسد و برای تغییر آن‌ها برنامه‌ریزی کند. این تغییرها عبارتند از : شناسایی و برطرف کردن سدهای یادگیری (کژفهمی‌ها و کاستی‌ها)، مستدل کردن ایده‌ها بر اساس شواهد واقعی و گسترش ایده‌های درست‌تر.

ارتقای مهارت و بهبود دیدگاه معلمان در زمینه فرایند یاد دهی- یادگیری به روش پژوهش محور، افزایش نشاط و طربناکی فضای تعلیم و تربیت، ایجاد زمینه برای خود راهبری در یادگیری، درک اهداف، یادگیری همیارانه و توانایی خود ارزیابی فردی و گروهی در معلم و دانش آموز و افزایش قدرت نگرش علمی و دستیابی به سطوح بالای حیطه شناختی و تقویت توانایی تفسیر و قضاوت در دانش آموزان از دیگر اهداف این شیوه آموزش است.

تقویت مهارت های زیر از دستاورد های آموزش پژوهش محور است

-       مشاهدهو پرسشگری

-    جستجوی اطلاعات در کتاب و سایر منابع

-    طراحی آزمایش و تحقیق

-    استفاده از وسایل و ابزار مناسب جهت گردآوری اطلاعات

-    تفسیر و تحلیل داده ها، مقایسه، توضیح و پیش بینی موقعیت ها

-    تبادل نتایج، همکاری و تعامل با دیگران

-    استفاده از تفکر منطقی و انتقادی

 

چرخه یادگیری پژوهش محور (مدل 5E ):

در یادگیری پژوهش محور پنج گام اصلی وجود دارد که در طرح مفهومی زیر نشان داده شده است:

 

1- اتصال (connect/engage): هدف اصلی این گام برانگیختن دانش‌آموزان و ایجاد زمینه‌ی مناسب برای بیان و دفاع مستدل از ایده‌های‌شان است. معمولا ایجاد چالش برای حل کردن مشکل یا مسئله‌ای که در زندگی واقعی می‌توانند آن را تجربه کنند شیوه‌ی مناسبی برای این کار است. می‌توانیم مسئله را با روش‌های گوناگونی مطرح کنیم که یکی از آن‌ها استفاده از کارتون‌های مفهومی است. کارتون های مفهومی نقاشی هایی هستند که در آن ‌ها ایده‌های چند نفر برای پاسخ به یک سوال جذاب مطرح می‌شود، و در ادامه معلم نظر بچه‌ها را در مورد افکار و راه‌‌حل‌های پیشنهادی شخصیت‌های کارتون جویا می‌شود. معمولا این پرسش که "شما چگونه فکر می‌کنید؟" یا "نظر شما چیست؟" سرآغاز یک گفتمان استدلالی در کلاس است.

2- فعال‌سازی (activate/explore): مهم‌ترین هدف این گام که آمیزه‌ای از فعالیت‌های ذهنی و فیزیکی است، برنامه‌ریزی و اجرای یک تحقیق (investigation) گروهی است. معلم می‌تواند با پرسش "چگونه می‌توانیم بفهمیم کدام ایده درست‌تر است؟" بچه‌ها را تشویق کند بر اساس ایده‌های‌شان پیش‌بینی کنند و برای آزمودن پیش‌بینی‌های‌شان فعالیت‌هایی را طراحی و اجرا کنند. گوناگونی موقعیت‌ها، مانند فضای فیزیکی کلاس، امکانات و سایر موارد ایجاب می‌کند که معلم در برنامه‌ریزی این گام مشارکت کند.

انواع فعالیت پژوهشی که دانش آموزان در این بخش می توانند انجام دهند به شرح زیر است :

v          راستی آزمایی (fair testing) : زنجیره ای چند مرحله ای است که در آن پژوهش گر با کنترل سایر متغیر ها، یک متغیر را تغییر می دهد و نتایج را ثبت و تفسیر می نماید. در مورد برخی از مسئله‌ها می‌توان یک متغیر را (که به آن متغیر مستقل هم گفته می‌شود) تغییر داد و به مشاهده‌ی آثار آن پرداخت (مانند بررسی تاثیر تاریکی بر تغییر رنگ برگ‌های نوعی گیاه سبز). معمولا برای انجام این گام دانش آموزان باید به سه پرسش اساسی پاسخ دهند: 1) چه چیزی را می‌خواهند تغییر دهند؟، 2) چه چیزی را باید مشاهده و اندازه‌گیری کنند؟ (و چگونه این کار را انجام می‌دهند؟) و 3) چه چیزهایی نباید تغییر کنند؟ (سایر عوامل احتمالی را کنترل کنند تا مطمئن شوند بر نتیجه‌ی به دست آمده تاثیر نداشته‌ است).

v          تشخیص و طبقه بندی: دانش آموز اقدام به گروه بندی اجسام و رویداد ها در دسته های مشخص نموده و با استفاده از ملاک ها و کلید های شناسایی، گروه و دسته ی یک نمونه را تعیین می نماید.

v          الگو یابی ( یافتن همبستگی ها ) : دانش آموز با مقایسه تعداد زیادی نمونه و یا روابط بین دو متغیر الگوی تغییرات را کشف نموده و مطابق با آن، وضعیت آتی نمونه ها را پیش بینی می نماید. گاهی برای بررسی پاسخ یک پرسش دست‌کاری یک متغیر ممکن نیست (مانند پیدا کردن ارتباط بین شکل‌های ماه و زمان در چرخه‌ی قمری). برای پژوهش در مورد این نوع مسائل بچه‌ها پیش‌بینی‌های‌شان را با داده‌هایی که از مشاهده‌ی مستقیم یا از منابع معتبر به دست می‌آورند مقایسه می‌کنند. برای این کار باید همبستگی بین داده‌ها را با یافتن الگوهای کمی یا گرایشی بیازمایند.

v          مدل سازی: ساخت وسیله یا نمونه ی کوچک یک فرایند توسط دانش آموز که درک ساختار یا طرز کار آن را آسان تر نماید

 

3- ارائه (demonstrate/explain): در این گام که توصیف هم نام گرفته، مهم‌ترین کار گفت‌گوی استدلالی (بازتابی) و تبادل تجارب و افکار است. معلم فرصتی فراهم می‌کند که گروه‌ها نتایجی را که به دست آورده‌اند در یک گفت ‌وگوی کلاسی به شیوه‌های گوناگون در معرض قضاوت دیگران قرار دهند. در این تبادل و برخورد ایده‌ها، شواهد واقعی که یا محصول مشاهده‌ها و آزمایش‌ها هستند و یا از منابع معتبر گرفته شده‌اند حرف اول را می‌زنند. دخالت معلم در این گام، علاوه بر این که به توزیع برابر فرصت بیان افکار کمک می‌کند، مرور نقادانه‌ی افکار و روش‌ها را به دانش‌آموزان یاد می‌دهد. در مرحله‌ی ارائه به غیر از گفت‌ وگو، تاکتیک‌های متنوعی مثل استفاده از ICT این گام را غنی‌تر می‌کنند. کاربرگ‌هایی که معمولا معلم‌ها در مرحله‌ی فعالیت در اختیار دانش‌آموزان قرار می‌دهد، جمع‌بندی و مرور تغییر افکار را برای ارائه در این مرحله برای آن‌ها ساده‌تر می‌کند.

 

4- استحکام (consolidate/extend): این گام گسترش هم نامیده می‌شود. در مرحله‌ی استحکام بچه‌ها به تعمیم آموخته‌های‌شان در موقعیت‌های تازه، ایده‌های‌شان را بزرگ‌تر می‌کنند. در این‌جا گسترش تنها به معنای ارائه‌ی مثال‌های متفاوت نیست. بلکه محک زدن افکار در قلمروهایی فراتر اهمیت زیادتری دارد. از این دیدگاه آموزش هیچ‌گاه به انتها نمی‌رسد و چرخه‌ای تازه در پی چرخه‌های قبلی رخ می‌دهد (open-end process). معلم می‌تواند بخش بزرگی از این مرحله را به شکل کار در خانه یا انجام فعالیت‌های ناهم‌زمان (asynchronous)، برنامه‌ریزی کند.

فعالیتهایی که دانش آموزان در این بخش می توانند انجام دهند به شرح زیر است:

• وب پویه ( web-quest): به دانش آموزان تکلیف یا پرسشنامه ای ارائه می گردد که با مراجعه به منابع تعیین شده توسط معلم (پایگاه اینترنتی) و مشاهده و جمع بندی اطلاعات، به سوالات پاسخ می دهد. فرم شماره 4 پیوست شیوه نامه یک قالب پیشنهادی جهت طراحی وب پویه ارائه می نماید. دانش آموزان در این بخش به صورت هدایت شده به جستجو و گسترش دانسته هایشان در منابع خارج از کلاس می پردازند. ساختار وب پویه موجب می شود عملکرد دانش آموزان فرا تر از گردآوری داده های خام باشد.
• پژوهش های توصیفی (دانش آموزی) : جمع آوری نظرات دیگران، یافته های علمی یا مجموعه ای از داده ها و تحلیل آنها برای توصیف یک وضعیت یا فرایند خاص.

5- ارزش‌یابی (assessment/evaluate): معلم با جمع‌آوری اطلاعات و جمع‌بندی و تجزیه و تحلیل آن‌ها در تمامی مراحل آموزش می‌تواند از وقوع اشکال‌های احتمالی در حین فرآیند یادگیری باخبر شود و به موقع برای رفع آن‌ها دخالت کند. هدف این گونه ارزش‌یابی کمک به بچه‌ها برای رفع سدهای احتمالی بر سر یادگیری‌شان است. ملاحظه‌هایی مانند مشارکت دانش‌آموزان در ارزش‌یابی خودشان، تنوع روش‌ها و اولویت دادن به ارزش‌یابی عملکرد موجب اثربخش‌تر شدن فرآیند ارزش‌یابی می‌شود.

 

نمونه ي برگزيده 1 :

تدریس پژوهش محور مفهوم حجم – ریاضی پایه پنجم

ساختار برای مفهوم حجم یا گنجایش پایه پنجم درس ریاضی براساس (مدل 5E) :

تعیین اهداف : 1- مفاهیم : الف- مفهوم حجم یا گنجایش را درک می کند.

ب- مفهوم حجم را بیان می کند

2- بعد مهارتی : الف- بین دو حجم با اندازه های متفاوت ارتباط برقرار می کند.

ب – با طراحی و انجام آزمایش دو حجم متفاوت را با یکدیگر مقایسه می کند.

ج- نتایج حاصل از آزمایش را در یک گفتگوی استدلالی (بازیابی) به کلاس ارائه می دهد

3- بعد نگرشی: الف- حجم های متفاوت را اندازه گیری و در مورد آنها قضاوت می کند.

ب- برای تعیین و بدست آوردن حجم های منظم و نامنظم علاقه نشان می دهد.

سناریوی تدریس و مراحل اجرای آن براساس مدل آموزشی پژوهش محور

گام 1 مرحله اتصال

1- به عنوان ایجاد انگیزه: همراه با یکی از دانش آموزان با یک تشت آب و یک هندوانه وارد کلاس شده پس از گفتن نام و یا خدا و توکل بر او:

به دانش آموزان می گویم حتماً از خود می پرسید که این هندوانه در ساعت درس ریاضی چه کار می کند؟ و در ادامه می گوئیم این هندوانه شروع درس ماست . این هندوانه هوس آب تنی کرده است .

شما خوب دقت کنید که پس از این آب تنی هندوانه در این ظرف آبی که تا جایی که علامت زده ام آب دارد چه اتفاقی رخ خواهد داد.

ناگهان هندوانه را درون ظروف آب می اندازم تا دانش آموزان سر ریز شدن آب از ظرف را ببیند و می پرسم چه شد ؟ چرا چنین شد ؟ بدون اینکه پاسخ را بشنوم؟

2- به سراغ کارتون مفهومی که از قبل تهیه شده است می روم و آن را در گوشه ای از تخته سیاه نصب می نمایم و رو به دانش آموزان کرده و می گویم همین اتفاقی که الان برای ما رخ داد برای زهرا در قصه رخ داده است ماجرا از این قرار است که زهرا هم هندوانه ای را که در دست داشت درون یک تشت آب انداخت و مشاهده کرد که مقداری آب از تشت بیرون ریخت و پس از این مشاهده برای زهرا این سوال پیش آمد، (چرا پس از افتادن هندوانه در آب مقداری از آب تشت بیرون ریخت ؟)

سپس به تصاویر پایین صفحه و ابرهای بالای سر آنها اشاره کرده و می گویم این سه دوست زهرا نظر خود را اینگونه بیان کرده اند:

 

 

 

 

 

 

 

 

3- پس از خواندن این سه نظر می گویم (شما چه فکر می کنید؟) «نظر شما چیست؟»

فراگیران به صورت بارش مغزی ایده ها و نظرات خود را بیان می کنند ممکن است یکی از بچه ها هم با نظر دوم موافق باشد پس از اینکه بچه ها عقاید و نظرات خود را بیان می کردند ممکن است جریان به گونه ای پیش رفته باشد که او عقیده ی خود را تغییر داده باشد مجدداً ازا و می پرسم حالا نظرت چیست؟ اگر بر عقیده اش پا برجااست اجازه می دهیم تا آزمایش انجام شود شاید تاثیر گذار باشد و پس از انجام آزمایش مجدداً نظر او را می پرسم و در صورت نیاز (یک فعالیت هم برای این کار پیش بینی کرده ام که در پایان کار توضیح خواهم داد.) همچنین در این راستا یک تکلیف در بخش استحکام در نظر گرفته ام .

4- در ادامه می پرسم: بچه ها منظور از اینکه گفته شد هندوانه مقداری جا می گیرد یعنی چه؟

فراگیران : یعنی هندوانه حجم دارد؟

می پرسم : معنی حجم چیست؟

فراگیران : یعنی مقدار جایی که یک چیز یا شی ء اشغال می کند

معنا و مفهوم حجم را روی تخته سیاه می نویسم

5- سپس ادامه می دهم که سوال یا مسئله ی ما امروز این است که می خواهیم ببینیم «آیا همه ی اجسام به یک اندازه حجم دارند و جا اشغال می کنند؟». «یعنی حجم همه اجسام یکسان است؟»

گام 2 فعال سازی

6- می پرسم (فرضیه شما چیست؟) در گرده مطرح می کنند.

ادامه می دهیم اکنون با وسایلی که در اختیار دارید آزمایشی را طراحی کنید و برای انجام آن آرام (با یک سفر کوتاه) وارد گروههای خود شوید و آزمایش را مرحله به مرحله انجام داده و فرمی (چارت فرم شماره ی 6) را که در اختیار شما قرار می دهم را تکمیل کنید.

7- به گروهها سرکشی کرده در بعضی از گروهها وارد می شوم و در مواقع لزوم وارد بحث گروه می شوم (در هنگام کار فراگیران چک لیست مربوط به ارزشیابی گروه ها را پر می نماییم)

گام 3 مرحله ارائه : توصیف

8- پس ازاینکه گروهها آزمایش را به پایان رساندند در مرحله ارائه از یکی دو گروه می خواهم تا به جلوی کلاس آمده و نتایج کار خود و حاصل آزمایش و عملکردشان را با استفاده از چارت و وسایل بیان کرده و با کلاس به بحث بگذارند (گفت و گوی استدلالی بازتابی)

9- در این هنگام کل کلاس را مخاطب قرار داده (خوب از انجام این آزمایش چه نتیجه ای گرفتید)

نظرات دانش آموزان را می شنویم و در صورت نیاز خود به تکمیل آن می پردازیم.

10- در این قسمت مجدداً از دانش آموزی که با (نظر دوم کارتون مفهومی موافق بود) می پرسم حالا نظرت چیست؟

11- در این قسمت برای اینکه زمینه را برای انجام یک تکلیف در بخش استحکام آماده نمایم رو به فراگیران می گویم:

شما در آزمایشی که انجام دادید مشاهده کردید که هر جسمی که در آب قرار می گرفت به اندازه ی جایی که اشغال می کرد سطح آب را بالا می آورد (به اندازه چند سانتی که روی نوار کاغذی علامت می زدید) البته این اندازه ها میزان حجم یا گنجایش جسمی که در آب قرار می گرفت را نشان نمی دهد بلکه همان گونه که شما در جلسه قبل که مکعبها را تدریس کردیم طبق بازی ساختمان سازی که با مکعبهای (کوچک کوئیذنر) انجام دادید متوجه شدید که واحد اندازه گیری حجم (سانتی متر مکعب) است ولی به دست آوردن حجم یا گنجایش اجسامی نامنظمی (مثل این سنگ) روش خاصی دارد که با استفاده از وسایل مدرجی مثل این (بشر را نشان می دهم) که درجه بندی دارد انجام می شود.

تکلیف: که شما می توانید برای آشنایی با روش کار به کتاب دایره المعارف کودکان و نوجوانان جلد دوم صفحه 735 مراجعه کرده و با مطالعه این صفحه روش تعیین حجم اجسام نامنظم را یاد بگیرید و در منزل چند جسم نامنظم را انتخاب کرده و با وسایل مدرجی که در آشپزخانه یا ... دارید حجم آنها را تعیین نمائید.

12- اما وسایل منظمی مثل این وسایل مکعبی که روی میز قرار دارند و ابعاد مشخصی دارد بدست آوردن حجم شان فرق می کند که شما قبلاً با ابعاد آشنا شده اید پس حالا هر گروه یکی از وسایل را انتخاب و از روی میز بردارید و در گروه با اندازه گیری ابعاد ، حجم آن را تعیین کنید و مشخص کنید چه میزان جا اشغال می کنند؟ (بعد حجم وسیله ی خود را با گروه مقابلتان مقایسه کنید ببینید آیا حجم اجسامی که در اختیار دارید یکسان است یا نه؟) در حین کار به یک گروه سر می زنم و چگونگی کار آنها را ارزشیابی می کنم.) پس از پایان کار :

برای ارائه دو گروه را پای تخته می خواهم تا جریان کار را توضیح داده و حجم اجسامشان را به دست آورده و با هم مقایسه کنند.  (هدف : رسیدن به مسئله ی ابتدایی تدریس)

13- پس از این دو فعالیت (آزمایش و به دست آوردن حجم اجسام منظم)  از بچه ها می پرسیم از انجام این دو کار چه نتیجه ای گرفتید (بخشی دیگر از گفت و گوی استدلالی آیا اجسام حجم یکسانی داشتند ؟ )

گام 4 مرحله استحکام یا گسترش : در این قسمت با توجه به علایق فراگیران تکالیفی را برای آنان مشخص می کنم.

1- حجم اجسام نامنظم را به روشی که گفتم به دست آورید.

2- یک تکه خمیر مجسمه سازی را به شکلهای متفاوت مثل دایره ، مکعب و ... در آورید و هر بار در آب انداخته و تغییرات سطح آب را اندازه بگیرید. (با طراحی آزمایش و مراحل کار در فرم نوشته شود.)

3- دو جسم هم شکل و هم اندازه ولی با وزنهای متفاوت (یکی سنگین تر و یکی سبک تر ) را انتخاب کرده و حجم آنها را مشخص کنید (میزان تغییرات سطح آب را مشاهده و مشخص نمائید)

4- حجم شکلهای هنری که با مکعب و چهاروجهی درست کرده اید را حساب کنید (برای بدست آوردن حجم چهار وجهی به کتاب ریاضی دوم یا سوم راهنمایی یا افراد آگاه مراجعه کنید)

5- به یکی از سایت های ویکی پدیا با وبلاک کعبه مراجعه کنید و حجم کعبه را بدست آورید

گام 5 مرحله ارزشیابی : که کار طی مراحل تدریس انجام می گردد.

پس از پایان کار به دانش آموزان خدا قوت گفته و با ذکر صلوات جلسه را به پایان می رسانیم .

¯فعالیت پیش بینی شده در صورتی که کژ فهمی برطرف نشود یک ترازوی دوکفه ای که در کمد وسایل کمک آموزشی موجود بود را پیش از تدریس به کلاس آورده و در جایی که دیده نشود قرار می دهم ودر صورت نیاز آن را آورده و از دانش آموز می خواهم هندوانه که وزن آن برای من مشخص است را در یک کفه و در کفه ی دیگر وزنه ای که سنگین تر از هندوانه است را قرار داده و ببیند کدام کفه پایین تر قرار می گیرد سپس تا علامت زده شده آب بریزد و هر کدام را در آب اندازد و تغییرات سطح آب را مشاهده کند¯

فرم های ارزشیابی

طبق چک لیست هایی که از قبل تهیه شده و همچنین مشاهده ی رفتار و عملکرد فراگیران در تمامی مراحل کار به ارزیابی فراگیران پرداخته ام.

در هر چک لیست در ذیل نام هر دانش آموز شماره ی های 1 تا 4 نوشته شده است

شماره 1 (نیاز به تلاش ) شماره ی 2 (قابل قبول ) شماره 3 (خوب) و شماره 4 (عالی) را نشان می دهد.

ارزشیابی گفت و گوی استدلالی (چانه زنی)

نام دانش آموزان         انتظارات مهـــــــم	مهسا محمدی				زهرا عسگری				مبینا حسینی				زهرا عباسی
	1	2	3	4	1	2	3	4	1	2	3	4	1	2	3	4
1- با دیدن فعالیت مربوط به ایجاد انگیزه (انداختن هندوانه در آب ) عکس العمل نشان داد.
2- مفهوم حجم را فهمید.
3- با دیدن کارتون مفهومی نظر خود را بیان کرد.
4- در پاسخ گویی به پرسشها شرکت کرد.
5- برای تفهیم مطالب به دیگران دقت کرد.

 

 

ارزشیابی مراحل آزمایش  (گام فعال سازی)

گروه یک													گروه دو
نام دانش آموزان       انتظارات مهم	زهرا				رضیه				فاطمه				ندا				مهسا				کوثر
	1	2	3	4	1	2	3	4	1	2	3	4	1	2	3	4	1	2	3	4	1	2	3	4
1- می داند چه باید بکند.
2- با افراد گروه همکاری مشورت می کند.
3- با علاقه برای انجام فعالیت در گروه تلاش می کند.
4- هدف فعالیت را فهمیده و می داند چه چیزی را می خواهد تغییر دهد.
5- می داند چه چیزی را باید مشاهده و اندازه گیری کند.
6- می داند چه چیزی را نباید تغییر دهد .
7- از آموخته های قبلی خود به درستی استفاده می کند.
8- در هنگام مشاهده و رسم نمودار دقت و توجه می کند و از وسایل به درستی استفاده می کند.
9- نتایج را خوبی بیان کند.
10- یافته های خود را در گروه یا یافته های گروههای دیگر به دقت مقایسه و درباره آن اظهار نظر می کند.

این ارزشیابی مربوط به هنگامی است که در گروهها شرکت می کردم و یا از دور کار آنها را مورد مشاهده قرار می دادم.

ارزشیابی در گام ارائه (مراحل آزمایش و نتایج آن) گفت و گوی استدلالی (بازتابی)

گروه یک													گروه دو
نام دانش آموزان انتظارات مهم	زهرا				مرضیه				محدثه زاده				سمیرا				محدثه ع				مبینا
	1	2	3	4	1	2	3	4	1	2	3	4	1	2	3	4	1	2	3	4	1	2	3	4
1- مراحل انجام کار را به درستی بیان کرد.
2- مشاهدات را به درستی بیان نمود.
3- توانست نمودار را به خوبی توضیح دهد.
4- نتایج حاصل از کار را به درستی توضیح داد.

 

ارزشیابی کارگروهی برای به دست آوردن حجم مکعب هنگامی که در گروه شرکت کردم

نام دانش آموزان                      انتظارات مهم	زهرا				الهام				النار
	1	2	3	4	1	2	3	4	1	2	3	4
1- ابعاد مکعب را به درستی تشخیص داد.
2- فرمول حجم را به درستی بیان کرد و نوشت/
3- عملیات بدست آوردن حجم را به درستی انجام داد.
4- نتایج کار را با گروه مقابل در میان گذشت و با حجم مکعب آنها مقایسه کرد.

 

ارزشیابی در گام ارائه (بدست آوردن حجم مکعبها) گفت و گوی استدلالی (بازتابی)

گروه یک													گروه دو
نام دانش آموزان انتظارات مهم	فاطمه				زهرا				مهدیه				فاطمه				زهرا ع				مریم
	1	2	3	4	1	2	3	4	1	2	3	4	1	2	3	4	1	2	3	4	1	2	3	4
1- ابعاد مکعب را به درستی تشخیص داد.
2- فرمول حجم را به درستی بیان کرد.
3- عملیات بدست آوردن حجم مکعب را به درستی انجام داد.
4- حجم مکعب خود را با حجم مکعب گروه دیگر مقایسه کرد و نتیجه ی مقایسه را در رابطه با هدف درس بیان نمود.

 

 

به نام خدایی که به انسان قدرت تفکر و اندیشیدن عطا فرمود.

تکلیف 1 (گام استحکام)

مقدمه:

دخترم .......................... همان گونه که در پایان تدریس برای شما بیان  کردم برای به دست آوردن حجم اجسام نامنظم مثل سنگ و ... از ظروف مدرج استفاده می کنند و با روش خاصی گنجایش آن ها را مشخص می نمایند اکنون شما با توجه به اعلام علاقه ی خودت مسئول شده اید که با استفاده از وسایل مدرجی که در منزل دارید گنجایش یک یا ... جسم نامنظم را تعیین نمائید.

تکلیف: حجم (گنجایش) یک یا ... جسم نامنظم را مشخص کنید.

فرآیند:

1- با مراجعه به کتاب دایره المعارف کودکان و نوجوانان ص 735 روش تعیین حجم اجسام نامنظم را مطالعه نمائید.

2- یک یا ... جسم نامنظم را انتخاب کنید.

3- با استفاده از یکی از وسایل مدرج منزل (آشپزخانه) یا ... و یک مایع گنجایش (حجم) اجسامی را که انتخاب کرده اید را مشخص کنید.

4- مراحل اجرای کار را به صورت گزارشی بنویسید.

به نام خدایی که حس کنجکاوی و قدرت تفکر را در وجودانسان قرار داد

تکلیف 2 (گام استحکام)

مقدمه

دخترم                   با توجه به آزمایشی که در کلاس طراحی انجام دادید و سوالی که در پایان برای شما و دوستانت پیش آمده بود که (اگر شکل یک شیء تغییر کند چه تاثیری بر تغییرات سطح آب دارد؟ ) اکنون شما با توجه به علاقه ی خودتان به عنوان یک دانشمند کوچک انتخاب شده اید تا با طراحی و انجام یک آزمایش این مسئله وقضیه را برای خود و دوستانت روشن نمائید.

تکلیف: با استفاده از یک تکه خمیر مجسمه سازی که می توانید آن را به اشکال متفاوت تغییر دهید آزمایشی طراحی کنید و تغییرات سطح آب را مشاهده کنید و نتایج حاصل را بنویسید.

فرآیند

1- به فعالیت و آزمایشی که در سر کلاس انجام دادید دقت کنید.

2- یک تکه خمیر مجسمه سازی را بردارید.

3- وسایل مورد نیاز را آماده کرده و آزمایشی را طراحی نمائید.

4- خمیر را به شکلها مختلف (دایره ، مکعب و ...) در آورده و در آب بیندازید و تغییرات سطح آب را مشاهده و علامت بزنید.

5- مراحل کار را در چارت (فرمی) که در اختیار شما قرار داده می شود بنویسید و نتیجه حاصل را نوشته در جلسه آینده به کلاس ارائه دهید

نمره	عالی(4) توصیف ویژگی های قابل مشاهده عملکرد که نشان دهنده بالاترین سطح اجرای عمل کرد هستند	خوب(3) توصیف ویژگی های قابل مشاهده عملکرد که نشان دهنده ی ماهر شدن در اجرای عملکرد هستند	قابل قبول(2) توصیف ویژگی های قابل مشاهده عملکرد که نشان دهنده ی تغییر یا حرکت به سوی ماهر شدن در اجرای عملکرد باشند	نیاز به تلاش(1) توصیف ویژگی های قابل مشاهده عملکرد که نشان دهنده ی سطح آغازین عملکرد باشد	بیان هدف با عملکرد
					1

نتیجه گیری:

منابع:                                               جوینده یابنده است

تکلیف 3 (گام استحکام)

مقدمه:

دخترم                   با توجه به تصویری که در ابتدای طرح به تابلوی کلاس نصب شد و نظر فرد دوم که (چون هندوانه سنگین بود آب بیرون ریخت) همچنین سوال بعضی از دوستانت که پرسیده بودند (اگر دو جسم هم اندازه داشته باشیم که وزن آنها متفاوت باشد را در آب قرار دهیم تغییرات سطح آب چگونه است؟) اینک شما به عنوان یک دانشمند کوچک در منزل آزمایشی را طراحی کنید و این مسئله را برای دوستانتان مشخص و حل نمائید.

تکلیف: با طراحی و انجام آزمایش مشخص کنید که دو جسم هم اندازه با وزنهای متفاوت چه تاثیری بر تغییرات سطح آب دارند.

فرآیند:

1- به فعالیت و آزمایشی که در کلاس انجام دادید دقت کنید.

2- دو جسم هم اندازه ولی با وزن متفاوت را انتخاب نمائید.

3- وسایل لازم را آماده و آزمایش را طراحی نمائید.

4- مراحل کار و نتایج حاصل را در چارت (فرم شماره ی 6) نوشته و در جلسه آینده به کلاس ارائه دهید.

نمره	عالی(4) توصیف ویژگی های قابل مشاهده عملکرد که نشان دهنده بالاترین سطح اجرای عمل کرد هستند	خوب(3) توصیف ویژگی های قابل مشاهده عملکرد که نشان دهنده ی ماهر شدن در اجرای عملکرد هستند	قابل قبول(2) توصیف ویژگی های قابل مشاهده عملکرد که نشان دهنده ی تغییر یا حرکت به سوی ماهر شدن در اجرای عملکرد باشند	نیاز به تلاش(1) توصیف ویژگی های قابل مشاهده عملکرد که نشان دهنده ی سطح آغازین عملکرد باشد	بیان هدف با عملکرد
					1

 

---

[1]  Jones, Rasmussen, & Moffitt, 1997; Thomas, Mergendoller, & Michaelson, 1999

-[2]  الگوهای تدریس پژوهش محور (شکل اثر بخش پژوهش در تدریس) - دکتر لیلا سلیقه دار

ارزشیابی پیش دبستان

ارh

 

ارزشیابی پایه پیش دبستانی سال تحصیلی 93-94

ردیف	عنوان	خ خ	خ	ق ق	ن ت
1	نام و  نام خانوادگیت چیست؟
2	چند خاله داری؟
3	به برادر پدر چه می گوییم؟
4	دست راستت را به گوش چپت بگذار.
5	ابروی راستت را نشان بده؟
6	هر دست چند انگشت دارد؟
7	از یک تا بیست بشمار
8	این مهره ها چند تاست؟(8)
9	از بین این اشکال سه گوش و  گردی را نشان بده.
10	کدام میله بلندتر است؟
11	روی میز را نشان بده.
12	دستت را بالای سرت ببر.
13	حضرت علی امام چندم ما هستند؟
14	عاشورا شهادت کیست؟
15	روز مادر تولد کیست؟
16	هفته چند روز دارد؟شعرش را بخوان.
17	هر سال چند فصل دارد؟ نام ببر.
18	دو میوه فصل پاییز را بگو.
19	ماههای زمستان را نام ببر.
20	شعر بهار را بخوان.
21	صدای اول کلمه بادام چیست؟
22	یک کلمه بگو که صدای اولش  ش باشد.
23	با گربه  یک جمله بساز.
24	جورابت را در آور و  بپوش.
25	فرم مدرسه ات  را بپوش.
26	تخم مرغ آب پز را پوست بگیر.
27	خواندن نقاط ظ غ ث ر ز با فاصله خواندن نقاط/ پل/ در/ باد /پارک/ بدون فاصله
28	نوشتن نقاط با فاصله ژ/ح/ذ/ع/خ نوشتن نقاط بدون فاصله/نم/جوارخ/شام/سنگ/فرشاد
29	نوشتن و خواندن اعداد 2/6/3/7 در تافل حساب

 

 

دانش اموز........................... فرزند.....................با توجه کسب امتیاز..............شایستگی ارتقا به کلاس

بالاتر را  دارد  ....    ندارد.......

 

اظهار نظر

آموزگار کلاس

 

آموزگار پایه اول

 

مدیر اموزشگاه